Rak piersi jest najczęstszym nowotworem złośliwym u kobiet, a wczesna diagnostyka znacząco zwiększa szanse na skuteczne leczenie. Każdego roku w Polsce diagnozuje się około 20 tysięcy nowych przypadków, ale regularne badania pozwalają na wykrycie zmian na wczesnym etapie, kiedy leczenie jest najbardziej skuteczne.
W Gabinecie Chorób Piersi zajmujemy się kompleksową diagnostyką, obejmującą zarówno badania obrazowe, jak i zabiegi diagnostyczne, które pozwalają na dokładną ocenę stanu zdrowia piersi.
Jakie badania można wykonać?
🔹 USG piersi – zalecane szczególnie u młodszych kobiet i jako uzupełnienie diagnostyki
🔹 Mammografia – podstawowe badanie przesiewowe u kobiet po 50. roku życia
🔹 Biopsja piersi – pobranie wycinka tkanki do badania histopatologicznego w przypadku wykrycia podejrzanych zmian
Kiedy należy zgłosić się?
🔹 wyczuwalne guzki lub zgrubienia w piersi
🔹 zmiany w wyglądzie piersi – asymetria, wciągnięcie brodawki, zmiany skórne
🔹 wydzielina z brodawki, szczególnie krwista
🔹 ból piersi, który nie jest związany z cyklem miesiączkowym
🔹 obciążenie rodzinne rakiem piersi i chęć wykonania badań kontrolnych
Jak często wykonywać badania profilaktyczne?
🔹 Samobadanie piersi – co miesiąc, najlepiej kilka dni po miesiączce
🔹 USG piersi – zalecane u kobiet do 45. roku życia, najlepiej raz na 1–2 lata
🔹 Mammografia – w ramach programu profilaktycznego NFZ finansuje badanie dla kobiet w wieku 45–73 lat co 2 lata, bez konieczności posiadania skierowania
Jak przygotować się do badania?
✔ na USG piersi i mammografię warto zgłosić się w pierwszej połowie cyklu miesiączkowego (po zakończeniu miesiączki)
✔ nie stosować dezodorantów, balsamów ani pudrów w okolicy piersi i pach w dniu badania
✔ zabrać wcześniejsze wyniki badań piersi (USG, mammografia, biopsja)
Biopsje piersi – skuteczna diagnostyka nowoczesnymi metodami
Biopsja piersi to kluczowy zabieg diagnostyczny stosowany w celu wykrycia i oceny zmian w tkance piersi.
Rodzaje biopsji piersi
- Biopsja cienkoigłowa (BAC) – metoda polegająca na pobraniu komórek za pomocą cienkiej igły. Jest stosowana głównie do opróżniania objawowych torbieli piersi.
- Biopsja gruboigłowa (BGI) – pozwala na pobranie większych fragmentów tkanki i dalszą ocenę histopatologiczną.
- Biopsja mammotomiczna (MMT) – nowoczesna metoda wspomagana próżnią, umożliwiająca zarówno diagnostykę, jak i usunięcie niewielkich zmian w piersi bez konieczności operacji.
Kiedy warto wykonać biopsję?
Lekarz może zalecić biopsję piersi w przypadku:
- wykrycia zmian w badaniu USG lub mammografii,
- wyczuwalnych guzków podczas samobadania lub badania palpacyjnego,
- podejrzanych zmian w strukturze piersi,
- niepokojących objawów, takich jak wyciek z brodawki sutkowej czy zmiany w wyglądzie skóry piersi.
Przebieg biopsji
Zabieg przeprowadzany jest w warunkach ambulatoryjnych, najczęściej pod kontrolą ultrasonografii, co zapewnia precyzyjne pobranie próbki tkanki. Biopsja jest małoinwazyjna i zazwyczaj wykonywana w znieczuleniu miejscowym, dzięki czemu pacjentka nie odczuwa bólu.
Biopsja mammotomiczna piersi
Biopsja mammotomiczna (MMT), czyli biopsja gruboigłowa wspomagana próżnią, to innowacyjna i małoinwazyjna metoda diagnostyczna, pozwalająca na precyzyjne pobranie materiału do badania histopatologicznego lub bezoperacyjne usunięcie łagodnych zmian w piersi. Jest to skuteczna alternatywa dla biopsji chirurgicznej, zapewniająca maksymalny komfort pacjentki.
Dlaczego warto wybrać biopsję mammotomiczną?
- Małoinwazyjność – pojedyncze wkłucie pozwala na pobranie odpowiedniej ilości materiału do analizy lub usunięcie zmiany o średnicy do 2 cm.
- Bezpieczeństwo – zabieg wykonywany jest pod kontrolą USG, co gwarantuje precyzję i minimalizuje ryzyko powikłań.
- Brak konieczności hospitalizacji – biopsja odbywa się w warunkach ambulatoryjnych, a pacjentka wraca do codziennych aktywności niemal od razu po zabiegu.
- Szybkość – cały proces trwa około 20 minut i wykonywany jest w znieczuleniu miejscowym.
- Minimalne ślady – brak blizn i szybkie gojenie sprawiają, że zabieg jest niemal niezauważalny.
Wskazania do biopsji mammotomicznej:
- Wykrycie niepokojących zmian w piersiach podczas badania palpacyjnego, USG lub mammografii.
- Diagnostyka torbieli, gruczolakowłókniaków oraz innych łagodnych i podejrzanych zmian.
- Możliwość całkowitego usunięcia zmian o średnicy do 2 cm.
Jak przebiega zabieg?
Biopsja mammotomiczna odbywa się pod kontrolą USG, co zapewnia precyzyjną lokalizację zmiany. Specjalistyczne urządzenie z igłą i systemem próżniowym umożliwia pobranie materiału lub usunięcie zmiany w sposób szybki i komfortowy. Po zabiegu nie jest wymagane zakładanie szwów, a pacjentka otrzymuje jedynie opatrunek uciskowy.
Biopsja węzłów chłonnych
Biopsja węzłów chłonnych to precyzyjne badanie, które pozwala ocenić przyczynę ich powiększenia oraz wykryć ewentualne zmiany nowotworowe lub zapalne. Jest to kluczowa metoda diagnostyczna w przypadku podejrzenia infekcji, chorób autoimmunologicznych oraz nowotworów, takich jak chłoniaki czy przerzuty nowotworowe.
Rodzaje biopsji węzłów chłonnych
- Biopsja cienkoigłowa (BAC) – polega na pobraniu niewielkiej ilości komórek za pomocą cienkiej igły. Jest szybka, mało inwazyjna i stosowana głównie jako badanie wstępne.
- Biopsja gruboigłowa (BGI) – pozwala na pobranie fragmentów węzła chłonnego i dokładniejszą analizę histopatologiczną.
- Biopsja chirurgiczna – wykonywana, gdy potrzebna jest większa próbka tkanki lub całkowite usunięcie zmienionego węzła do dalszej analizy.
Wskazania do wykonania biopsji węzłów chłonnych
Biopsja węzłów chłonnych jest zalecana w przypadku:
- powiększenia węzłów chłonnych utrzymującego się przez dłuższy czas bez wyraźnej przyczyny,
- podejrzenia chorób nowotworowych (np. chłoniaków, białaczki, przerzutów),
- stanów zapalnych i infekcji,
- diagnostyki chorób autoimmunologicznych.
BIOPSJA GRUBOIGŁOWA WSPOMAGANA PRÓŻNIĄ POD KONTROLĄ USG
Informacja o biopsji wspomaganej próżnią pod kontrolą USG
Biopsja gruboigłowa wspomagana próżnią jest wykonywana celem małoinwazyjnego usunięcia zmian w piersi oraz pobrania materiału do badania histopatologicznego, które wykaże czy zmiany zawierają komórki nowotworowe. Po zlokalizowaniu guzka, lekarz wykonuje znieczulenie przy użyciu jednego ze środków znieczulających dopuszczonych do użycia. Należy poinformować lekarza o ewentualnych uczuleniach na leki, w tym na środki znieczulające. W okolicy zmiany zostanie nacięta skóra na niewielkim odcinku ok 6 mm i przez nacięcie zostanie wprowadzona igła urządzenia biopsyjnego. W trakcie zabiegu należy przestrzegać zaleceń lekarza i personelu aby nie doszło do powikłań. Nie wolno poruszać się w trakcie wykonywania biopsji. Pacjentka w sposób normalny przyjmuje wszystkie leki za wyjątkiem leków osłabiających krzepnięcie krwi – m.in. Acenokumarol, Warfin, Xarelto, Pradaxa, Sintrom, Acard, Polocard, Clopidogrel, Plavix, Aclotin, Apo-Clodin, Aspirin, Acesan, Agregax, Areplex, Aspifox, Bestpirin, Carder, Clopidix, Clopigamma, Clopinovo, Cloropid, Duoplavin, Gepid, Hascoprin cardio, Iclopid, Pegorel, Plavocorin, Proficar, Ticlo, Trogran, Trombex, Vixam, Zyllt. Chore przyjmujące ww leki są zobowiązane poinformować, o tym lekarza kierującego na biopsję piersi. W takim przypadku należy wstrzymać podaż ww leków na okres 7 dni poprzedzających zabieg. Jeżeli chora bezwzględnie wymaga przyjmowania leków przeciwkrzepliwych powinna pod kontrolą lekarza prowadzącego lub lekarza POZ na 7-10 dni przed terminem biopsji zmienić leczenie ww lekami na zastrzyki z heparyny drobnocząsteczkowej np. Clexane 1×40 mg. Pacjentka powinna poinformować lekarza o występujących zaburzeniach krzepnięcia krwi, uczuleniach, chorobach przewlekłych (np. WZW, małopłytkowość) a także o dniu cyklu w którym będzie znajdować się w wyznaczonym dniu biopsji. Jeżeli usuwana zmiana wydaje się podejrzana, z uwagi na jej obraz USG, lekarz wykonujący zabieg, może zdecydować o pozostawieniu znacznika w obrębie loży po guzku. Ma to na celu ułatwienie lokalizacji tej okolicy w przypadku konieczności przeprowadzenia zabiegu chirurgicznego. Ze względu na bezpieczeństwo pacjentki, lekarz może odstąpić od wykonania biopsji, jeżeli pacjentka nie odstawiła leków zmniejszających krzepnięcie krwi lub jeżeli zaistnieją inne okoliczności zwiększające ryzyko powikłań. Ze względu na możliwość powikłań po biopsji (m.in. przedłużające się krwawienie, krwiak), pacjentka pozostaje pod kontrolą gabinetu biopsyjnego przez ok 30 minut. Po 30 minutach od zabiegu lekarz wykonujący dokonuje oględzin miejsca wkłucia i w razie braku przeciwskazań zwalnia pacjentkę do domu.
Możliwe powikłania związane z wykonaniem zabiegu biopsji gruboigłowej wspomaganej próżnią
- W czasie znieczulenia może wystąpić uczulenie na środki znieczulające, a jeśli reakcja uczuleniowa jest silna, może dojść do wstrząsu anafilaktycznego
- Przedłużające się krwawienie, krwiak
- Ból, wymagający podanie doustnych środków przeciwbólowych
- W bardzo rzadkich przypadkach odma opłucnowa
Zalecenia dla pacjentki
Po biopsji może wystąpić zasinienie lub ograniczony krwiak. Niewielki ból jest normalnym zjawiskiem po wykonaniu biopsji i może być w różnym stopniu odczuwalny przez kilka dni. Można zażywać środki przeciwbólowe według zalecanej dawki np. Paracetamol, Ibuprofen (nie zawierające kwasu acetylosalicylowego). W przypadku wystąpienia podwyższonej temperatury, silnego bólu lub przedłużającego się krwawienia z rany należy zgłosić się na najbliższy oddział SOR. Wyniki biopsji do odebrania u lekarza prowadzącego.
Znieczulenie
Podanie znieczulenia miejscowego (Lignocaina w stężeniu 1%) jest na ogół dobrze tolerowane przez pacjentów jednak jak każdy lek może wywoływać efekty niepożądane. Działania niepożądane lidokainy najczęściej występują w wyniku przekroczenia dopuszczalnych stężeń w płynach ustrojowych, np. skutkiem przedawkowania, zaburzeń wchłaniania, rozmieszczenia przemian i wydalania lub zastosowania niewłaściwej techniki iniekcyjnej. Możliwe działania niepożądane:
Bardzo rzadko (rzadziej niż u 1 na 10 000 osób):
– reakcje alergiczne (zmiany skórne, pokrzywka, obrzęki);
– brak czucia, niemożność wykonania ruchów (paraliż).
Częstość nieznana (nie może być określona na podstawie dostępnych danych):
– objawy anafilaktoidalne (objawy podobne do alergicznych jednak o innym mechanizmie powstawania); metaliczny smak w ustach; uczucie oszołomienia; pobudzenie; niepokój; euforia; drżenia mięśniowe; senność- zaburzenia świadomości; bóle i zawroty głowy; szumy uszne; uczucie gorąca, chłodu, lub odrętwienia; utrata świadomości; drgawki; spadek ciśnienia krwi; zwolnienie czynności serca, w skrajnie ciężkich przypadkach prowadzące do zatrzymania akcji serca; nasilone trudności z oddychaniem, w skrajnie ciężkich przypadkach prowadzące do zatrzymania oddechu; zaburzenia widzenia; nudności i wymioty.
Nie należy prowadzić pojazdów i obsługiwać maszyn przez minimum 24 godziny od momentu zakończenia zabiegu z użyciem lidokainy.
Rejestracja i godziny pracy
📅 godziny pracy poradni: 8:00–19:00
📌 rejestracja:
🔹 osobiście: 7:30–15:00
🔹 telefonicznie: 7:30–18:00 pod numerem (22) 636-06-50